Hướng dẫn FAQ Hỗ trợ: 0989 627 405

GIỚI THIỆU BÀI HỌC

Nội dung bài giảng này sẽ giúp các em nắm được những kiến thức như: - Khái niệm và các cấp độ điều hòa hoạt động của gen. - Sự điều hòa hoạt động của gen ở sinh vật nhân sơ. - Ý nghĩa của sự điều hòa hoạt động của gen. - Giải thích được tại sao trong tế bào lại chỉ tổng hợp protein khi cần thiết. - Nâng cao nhận thức đúng đắn và khoa học về điều hoà hoạt động cua gen 

NỘI DUNG BÀI HỌC

1. Khái niệm
- Điều hòa hoạt động của gen: điều hòa lượng sản phẩm của gen được tạo ra (được hiểu là quá trình phiên mã và dịch mã có xảy ra hay không).
 - Điều hòa hoạt động của gen liên quan tới các chất cảm ứng hay tín hiệu.
Ví dụ: Ở vi khuẩn E.Coli: genquy định tổng hợp enzim phân giải đường lactozo chỉ hoạt động khi trong môi trường có lactozo.
⇒ Đường lactozo là chất cảm ứng (tín hiệu).

2. Cơ chế điều hòa
a/ Điều hòa hoạt động gen ở nhân sơ
* Đặc điểm điều hòa
- Bộ gen nhân sơ: Đơn giản, mạch kép dạng vòng, chứa số lượng gen ít.
- Quá trình phiên mã xảy ra đồng thời với quá trình dịch mã.
- Mục đích của điều hòa: Đảm bảo sự sinh trưởng và phát triển.
- Thời gian: Giai đoạn phiên mã.
* Mô hình điều hòa (Mô hình Operon lactozo)
- Phần lớn gen của sinh vật nhân sơ được tổ chức thành những đơn vị cấu trúc hoạt động chức năng ⇒ OPERON.
- Nhóm OPERON gồm các gen sau:

Nhóm gen P (Khởi động): Nằm trước vùng vận hành O, có chức năng là nơi enzim ARN polymeraza bám vào → thực hiện quá trình phiên mã.
• Nhóm gen O (Vận hành): Là nơi tương tác với protein ức chế (do gen R tổng hợp).
• 
Nhóm gen cấu trúc (Z, Y, A): Làm khuôn thực hiện quá trình phiên mã giải mã tổng hợp phân giải lactozo.
- Gen R: Không thuộc OPERON, có chức năng tổng hợp protein ức chế tương tác với vùng vận hành (O).
* Cơ chế điều hòa của sinh vật nhân sơ



Kết luận:
+ Không có lactozo: Gen điều hòa R tổng hợp protein ức chế → tương tác vùng vận hành → ức chế nhóm gen cấu trúc → không xảy ra phiên mã, dịch mã → không tổng hợp enzim.
+ Có lactozo: Gen R tổng hợp protein ức chế, protein ức chế sẽ liên kết với lactozo.
⇒ Vùng vận hành (O) được giải phóng.
⇒ Kích hoạt nhóm gen khởi động (P) và nhóm gen cấu trúc thực hiện phiên mã và dịch mã → tổng hợp enzim phân giải lactozo.
Khi lactozo phân giải hết ⇒ quá trình tổng hợp enzim dừng lại.
b/ Điều hòa hoạt động gen nhân thực

Điều hòa hoạt động gen nhân thực có một số khác biệt so với nhân sơ:
+ Hệ gen của sinh vật nhân thực lớn hơn, phức tạp. Quá trình phiên mã và dịch mã không xảy ra đồng thời → Điều hòa hoạt động gen nhân thực phức tạp.
+ Mục đích: Hướng tới sự biệt hóa.
+ Tín hiệu điều hòa: Hoocmon.
+ Thời điểm: Từ trước phiên mã cho đến sau dịch mã.

Học trọn năm chỉ với 700.000đ

NỘI DUNG KHÓA HỌC

Học thử khóa H2 môn Sinh học năm 2018

Trải nghiệm miễn phí 7 bài học Chuyên đề 1: Di truyền cấp độ phân tử
 Giáo viên:
25
00:18:44 Bài 2: Đột biến gen
Hỏi đáp
26
27
00:23:47 Bài 4: Đột biến cấu trúc NST
Hỏi đáp
15 Bài tập
28
00:11:44 Bài 5: Đột biến số lượng NST
Hỏi đáp
10 Bài tập
29
30
Kiểm tra: Đề thi online Chuyên đề Biến dị
0 Hỏi đáp
45 phút
30 Câu hỏi